Ταξίδι στον μαγικό κόσμο του διαστήματος (Ορισμός, επιχειρηματολογία, λεξικά)

✏️ Τι θα μάθουμε;

Όταν μιλάμε για το διάστημα, συναντάμε λέξεις που χρειάζονται εξήγηση και απόψεις που χρειάζονται στήριξη.

Στην ένατη ενότητα μαθαίνουμε να γράφουμε σαφείς ορισμούς, να οργανώνουμε επιχειρήματα και στα άλλα σχολικά μαθήματα και να χρησιμοποιούμε το κατάλληλο λεξικό.

💡 Για παράδειγμα

Πλανήτης είναι ουράνιο σώμα που περιφέρεται γύρω από άστρο.Ο ορισμός δίνει γενική κατηγορία και βασικό χαρακτηριστικό.

Χρειάζονται περισσότεροι κάδοι στην αυλή, επειδή τα απορρίμματα συχνά μένουν στο έδαφος.Μια θέση συνοδεύεται από σχετικό λόγο.

Για τη σημασία μιας λέξης ανοίγω ερμηνευτικό λεξικό— για την ορθογραφία της ελέγχω το λήμμα.Το λεξικό απαντά σε συγκεκριμένο ερώτημα.

🪐 9.1

Τι ακριβώς σημαίνει; — Διατύπωση ορισμού

Ένας κατανοητός ορισμός λέει σε ποια γενική κατηγορία ανήκει κάτι και ποιο γνώρισμα το ξεχωρίζει. Η διατύπωση «δορυφόρος είναι ένα πράγμα στο διάστημα» είναι πολύ αόριστη. Αντίθετα, «φυσικός δορυφόρος είναι ουράνιο σώμα που περιφέρεται γύρω από πλανήτη» δίνει κατηγορία και γνώρισμα.

Ο ορισμός δεν πρέπει να επαναλαμβάνει μόνο τη λέξη που θέλουμε να εξηγήσουμε ούτε να είναι τόσο πλατύς ώστε να ταιριάζει στα πάντα.

💡 Για παράδειγμα

Θερμόμετρο είναι όργανο που μετρά τη θερμοκρασία.Κατηγορία: όργανο— γνώρισμα: μετρά τη θερμοκρασία.

Αστερισμός είναι ομάδα άστρων που, όπως τη βλέπουμε από τη Γη, σχηματίζει αναγνωρίσιμο σχήμα.Ο ορισμός εξηγεί τι είναι και πώς αναγνωρίζεται.

«Λεξικό είναι ένα λεξικό με λέξεις».Κυκλική εξήγηση που δεν βοηθά τον αναγνώστη.

Πυξίδα είναι όργανο που δείχνει τον προσανατολισμό μας.Σαφής και σύντομος ορισμός.

Δες επιπλέον υλικό για το μάθημα

Ψηφιακό εκπαιδευτικό υλικόΟ ορισμόςΗ θεωρία της επίσημης 9ης ενότητας.Άνοιξε τις σημειώσεις Συμπληρωματικό υλικόΟρισμοί σε διάφορα μαθήματαΠαραδείγματα από το σχολικό βιβλίο.Άνοιξε τις σημειώσεις Σχολικό βιβλίοΝεοελληνική Γλώσσα Β΄ ΓυμνασίουΤο επίσημο σχολικό βιβλίο της Β΄ Γυμνασίου.Άνοιξε το σχολικό βιβλίο

Ολοκλήρωση μαθήματος

Συνδέσου ως μαθητής για να αποθηκεύεται η πρόοδός σου και να κερδίζεις XP.

Σύνδεση μαθητή

🧠 9.2

Πώς το στηρίζω; — Επιχειρήματα στα σχολικά μαθήματα

Επιχειρηματολογούμε και στη Γλώσσα και στην Ιστορία ή στις Φυσικές Επιστήμες: διατυπώνουμε μια σαφή θέση, δίνουμε σχετικούς λόγους και δείχνουμε πώς οδηγούν στο συμπέρασμα. Τα τεκμήρια πρέπει να ταιριάζουν στο μάθημα: μια πηγή για ένα ιστορικό γεγονός, παρατήρηση ή δεδομένα για ένα φυσικό φαινόμενο.

Ξεχωρίζουμε τι παρατηρήσαμε από αυτό που συμπεραίνουμε. Η φράση «έτσι είναι γιατί το πιστεύω» δεν αρκεί ως αιτιολόγηση.

💡 Για παράδειγμα

Παρατήρηση: «Το φυτό δίπλα στο παράθυρο μεγάλωσε». Συμπέρασμα: «Το φως μπορεί να επηρεάζει την ανάπτυξή του».Το συμπέρασμα χρειάζεται έλεγχο με περισσότερες παρατηρήσεις.

«Η τάξη χρειάζεται περισσότερο χρόνο στη βιβλιοθήκη, επειδή οι μαθητές τη χρησιμοποιούν για ομαδικές εργασίες».Η αιτία στηρίζει τη συγκεκριμένη πρόταση.

«Η πηγή γράφτηκε χρόνια μετά το γεγονός».Στην Ιστορία ελέγχουμε πότε και από ποιον γράφτηκε μια πηγή.

«Διάβασα σε ένα σχόλιο ότι έτσι έγινε».Αν δεν γνωρίζουμε την προέλευση, το σχόλιο δεν αρκεί ως τεκμήριο.

Δες επιπλέον υλικό για το μάθημα

Ψηφιακό εκπαιδευτικό υλικόΕπιχειρηματολογία στα άλλα μαθήματαΣύνδεση με σχολικά γνωστικά αντικείμενα.Άνοιξε τις σημειώσεις Συμπληρωματικό υλικόΟργάνωση θέσης και τεκμηρίωνΠαραδείγματα από την 9η ενότητα.Άνοιξε τις σημειώσεις Σχολικό βιβλίοΝεοελληνική Γλώσσα Β΄ ΓυμνασίουΤο επίσημο σχολικό βιβλίο της Β΄ Γυμνασίου.Άνοιξε το σχολικό βιβλίο

Ολοκλήρωση μαθήματος

Συνδέσου ως μαθητής για να αποθηκεύεται η πρόοδός σου και να κερδίζεις XP.

Σύνδεση μαθητή

📚 9.3

Πού ψάχνω; — Χρήση λεξικών

Στο ερμηνευτικό λεξικό βρίσκουμε σημασίες, χρήση, ορθογραφία και συχνά γραμματικές πληροφορίες. Στο ετυμολογικό λεξικό αναζητούμε την ιστορία και την προέλευση μιας λέξης. Σε ένα δίγλωσσο λεξικό βρίσκουμε αποδόσεις σε άλλη γλώσσα, αλλά εξετάζουμε πάντα τα συμφραζόμενα.

Αναζητούμε το λήμμα στην κατάλληλη μορφή: ένα ρήμα συνήθως στο α΄ ενικό του ενεστώτα, ένα ουσιαστικό στην ονομαστική ενικού. Αν υπάρχουν πολλές σημασίες, διαλέγουμε αυτή που ταιριάζει στη φράση μας.

💡 Για παράδειγμα

Στη φράση «έσπασε η οθόνη», ψάχνω το λήμμα «σπάζω».Το ρήμα βρίσκεται στο α΄ ενικό του ενεστώτα.

Θέλω να μάθω από ποια γλώσσα προήλθε μια λέξη.Συμβουλεύομαι ετυμολογικό λεξικό.

Η λέξη «κλειδί» μπορεί να σημαίνει αντικείμενο ή λύση σε ένα πρόβλημα.Το περιβάλλον της πρότασης δείχνει ποια σημασία ταιριάζει.

Βρίσκω τη λέξη «πλανήτες» στο λήμμα «πλανήτης».Αναζητώ την ονομαστική του ενικού.

Δες επιπλέον υλικό για το μάθημα

Ψηφιακό εκπαιδευτικό υλικόΧρήση λεξικώνΗ θεωρία της 9ης ενότητας.Άνοιξε τις σημειώσεις Συμπληρωματικό υλικόΠώς βρίσκω το κατάλληλο λήμμα;Ασκήσεις από το επίσημο βιβλίο.Άνοιξε τις σημειώσεις Σχολικό βιβλίοΝεοελληνική Γλώσσα Β΄ ΓυμνασίουΤο επίσημο σχολικό βιβλίο της Β΄ Γυμνασίου.Άνοιξε το σχολικό βιβλίο

Ολοκλήρωση μαθήματος

Συνδέσου ως μαθητής για να αποθηκεύεται η πρόοδός σου και να κερδίζεις XP.

Σύνδεση μαθητή

Ώρα για εξάσκηση

Θες να κάνεις ασκήσεις σε όσα μόλις έμαθες;

Δοκίμασε τις γνώσεις σου με σύντομες ασκήσεις και δες αμέσως την εξήγηση κάθε απάντησης.

Ο Κωνσταντίνος κρατά ένα βιβλίο και ένα μολύβι

Εξερεύνησε

Μάθηση

Περισσότερα

Ταξίδι στον μαγικό κόσμο του διαστήματος (Ορισμός, επιχειρηματολογία, λεξικά)

✏️ Τι θα μάθουμε;

💡 Για παράδειγμα

Τι ακριβώς σημαίνει; — Διατύπωση ορισμού

💡 Για παράδειγμα

Τώρα είναι η σειρά σου.

Πώς το στηρίζω; — Επιχειρήματα στα σχολικά μαθήματα

💡 Για παράδειγμα

Πού ψάχνω; — Χρήση λεξικών

💡 Για παράδειγμα

Θες να κάνεις ασκήσεις σε όσα μόλις έμαθες;